Guido Moscatelli
Pontremoli 09.01.1922, Massa 06.01.2004
Al Campanùn
Dal më spetaculùš uservatòri
da duva, par tanti ani, ho duminà
e ho dirèt cun grand' amùr i cori
dal campàn di dinturni e dIa cità
a n'ho viste dal coš e d' invensiùn,
ma a'n sarebi mai pü andà a pensèr
ch' a 'gnìs anca par më la së stagiùn
da duvér piantèr lì fin dü stramšèr.
La curpa, certo, l' è dl' eletricità
che sënsa avér riguardi e cumpasiùn
tüt chël ch'a gh'er al mund la l'ha cambià
e l'ha cambià anca më sënza ecesiùn.
Ma, guarda 'n po' che rasa d' na filùna,
l'arìv al'impruvìš e piàn pianìn
la m' diš a nt'a g'l'urécc: "Forsa, sü, suna!,
la m' ciàp i brasi, la m'fa al burdighìn.
Cuntra al vulér, alura, a m'tuch sunèr
parchë la g'ha pü forsa d'un leùn
e se par caš a tëntë d' ralëntèr
tüt d'un curp a m'arìv un sganasùn.
Quandë la Nina e la Santa Maria
la stramšévun cun më vècc šümianàss
a gh'ëntrév an t'i chëri n'alegrìa
ch'a s'sentiv armüšnèr fin sü da bass.
Quandë nui trei cuntënti a s'la stramševùn,
òmun e donn e vèci e ragasìn
an t'la gran piasa tüti i caminevùn
mèši vüstì, dü scàusa e an müdandìn.
Se d'nota, poi, avëss dat di ciuchëti,
anca al lüpomanaio i s'n'andév via,
argütIùn i taiév vèrs i surchëti
e i andév a 'rpiatèrs an galeria.
Ai ciòchi anca al can dal Gurgaìn
silënsiùš i taiév vèrs Sücarèl,
a'n gh'ev pü përa ansün di citadìn
sibén l' er nota, sënsa lüna e stèl.
Se Vërd e Magra i s'füsùn angrusà
e squasi squasi lì par straripèr,
o al fëgh da quarca parta i s'füss ausà
t' arëss vistë Puntrémal caminèr.
A gh' er un sun par tüt a gli ucasiùn,
tüti i capìvun sënsa mai dmandèr,
adèss a regn un mundë d' cunfüsiùn
ch'a n'sü sa pü che Sant a s’dev preghèr.
o bèi ricordi, o bèi tempi pasà,
quand ansémal ala Mšana e al Dindìn
a duminév sü tüta la cità
e a ralegrév i grandi e i pü picìn.
Adèss a gh'ema dëntr' un gran dulùr
par nun pudér, al fèst, mai pü stramšèr.
A düstésa, però, cun tant amùr,
Puntrèml' i m'sentirà almén sunèr.
Pontremoli 09.01.1922, Massa 06.01.2004
Al Campanùn
Dal më spetaculùš uservatòri
da duva, par tanti ani, ho duminà
e ho dirèt cun grand' amùr i cori
dal campàn di dinturni e dIa cità
a n'ho viste dal coš e d' invensiùn,
ma a'n sarebi mai pü andà a pensèr
ch' a 'gnìs anca par më la së stagiùn
da duvér piantèr lì fin dü stramšèr.
La curpa, certo, l' è dl' eletricità
che sënsa avér riguardi e cumpasiùn
tüt chël ch'a gh'er al mund la l'ha cambià
e l'ha cambià anca më sënza ecesiùn.
Ma, guarda 'n po' che rasa d' na filùna,
l'arìv al'impruvìš e piàn pianìn
la m' diš a nt'a g'l'urécc: "Forsa, sü, suna!,
la m' ciàp i brasi, la m'fa al burdighìn.
Cuntra al vulér, alura, a m'tuch sunèr
parchë la g'ha pü forsa d'un leùn
e se par caš a tëntë d' ralëntèr
tüt d'un curp a m'arìv un sganasùn.
Quandë la Nina e la Santa Maria
la stramšévun cun më vècc šümianàss
a gh'ëntrév an t'i chëri n'alegrìa
ch'a s'sentiv armüšnèr fin sü da bass.
Quandë nui trei cuntënti a s'la stramševùn,
òmun e donn e vèci e ragasìn
an t'la gran piasa tüti i caminevùn
mèši vüstì, dü scàusa e an müdandìn.
Se d'nota, poi, avëss dat di ciuchëti,
anca al lüpomanaio i s'n'andév via,
argütIùn i taiév vèrs i surchëti
e i andév a 'rpiatèrs an galeria.
Ai ciòchi anca al can dal Gurgaìn
silënsiùš i taiév vèrs Sücarèl,
a'n gh'ev pü përa ansün di citadìn
sibén l' er nota, sënsa lüna e stèl.
Se Vërd e Magra i s'füsùn angrusà
e squasi squasi lì par straripèr,
o al fëgh da quarca parta i s'füss ausà
t' arëss vistë Puntrémal caminèr.
A gh' er un sun par tüt a gli ucasiùn,
tüti i capìvun sënsa mai dmandèr,
adèss a regn un mundë d' cunfüsiùn
ch'a n'sü sa pü che Sant a s’dev preghèr.
o bèi ricordi, o bèi tempi pasà,
quand ansémal ala Mšana e al Dindìn
a duminév sü tüta la cità
e a ralegrév i grandi e i pü picìn.
Adèss a gh'ema dëntr' un gran dulùr
par nun pudér, al fèst, mai pü stramšèr.
A düstésa, però, cun tant amùr,
Puntrèml' i m'sentirà almén sunèr.
Al Castèl
Tra 'l Verd e la Magra
sül col dal Piagnàr
a s' àus al Castèl
al pari d'un far.
Al strà i sta atënti,
ai fiümi autartànt,
i dòmin dal' àutë
ch'i par un gigànt.
Da quandë Puntrémal
i vèci i han fundà
sü tüt la valàda
i ha sëmpar vëià.
Né aqua, né neva,
né bumb, né canùn
d'lü mai i han pudü
averghë rasün.
Qual' è mai la causa
dal së catìv stat?
Chi a l 'ha maltratà
an modë sfaciàt?
La causa dü tüt,
al' dšëma bèl cèr,
l'è d' cla rutamàia
ch'a gh'è andà a stèr.
La l 'ha acsì ridùt
an t'un stat trëmënd
ch'i n'sa né d'castèl
tant menë d' cunvënt.
Nemén la paršùn
ch'a gh'erë pr' i can
i han ben custüdì
da bravi cristiàn.
I müri i cròlun,
i teci i en sfundà,
al portë la màncun,
al fnèstr l' en spacà.
D'an fund al cancèl
ansìma al turiùn
a'n s'trëv che dIa mèrda
spurchìsia e custiùn.
Parfin i suldati
di secoli andà
ciapà dal terùr
i l 'han rispetà.
Nemén Carlo Utavo
sül mil e sincsënt
i l'ha ruvinà
cum i è al prešënt.
I è sta un gran sbàli
na vera vargùgna
tgnìr sü sèrta šënta
da furca e da gugna,
ch' la quasi distrüt
cui müri pü forti
parfin al ricordë
di nostri gran morti.
...Un pruvedimënt
s'a vrebiùn salvèral
a sëma anca a tëmp
sicuri d' truvèral:
sì no, altrimënti,
pèrs tüt la se gloria,
a' vrëma anca pèrs
d' Puntrémal la storia.
Tra 'l Verd e la Magra
sül col dal Piagnàr
a s' àus al Castèl
al pari d'un far.
Al strà i sta atënti,
ai fiümi autartànt,
i dòmin dal' àutë
ch'i par un gigànt.
Da quandë Puntrémal
i vèci i han fundà
sü tüt la valàda
i ha sëmpar vëià.
Né aqua, né neva,
né bumb, né canùn
d'lü mai i han pudü
averghë rasün.
Qual' è mai la causa
dal së catìv stat?
Chi a l 'ha maltratà
an modë sfaciàt?
La causa dü tüt,
al' dšëma bèl cèr,
l'è d' cla rutamàia
ch'a gh'è andà a stèr.
La l 'ha acsì ridùt
an t'un stat trëmënd
ch'i n'sa né d'castèl
tant menë d' cunvënt.
Nemén la paršùn
ch'a gh'erë pr' i can
i han ben custüdì
da bravi cristiàn.
I müri i cròlun,
i teci i en sfundà,
al portë la màncun,
al fnèstr l' en spacà.
D'an fund al cancèl
ansìma al turiùn
a'n s'trëv che dIa mèrda
spurchìsia e custiùn.
Parfin i suldati
di secoli andà
ciapà dal terùr
i l 'han rispetà.
Nemén Carlo Utavo
sül mil e sincsënt
i l'ha ruvinà
cum i è al prešënt.
I è sta un gran sbàli
na vera vargùgna
tgnìr sü sèrta šënta
da furca e da gugna,
ch' la quasi distrüt
cui müri pü forti
parfin al ricordë
di nostri gran morti.
...Un pruvedimënt
s'a vrebiùn salvèral
a sëma anca a tëmp
sicuri d' truvèral:
sì no, altrimënti,
pèrs tüt la se gloria,
a' vrëma anca pèrs
d' Puntrémal la storia.